Pozitif Yaşam Derneği
Tedavi Sürecindeki Testler

Gönüllü Test ve Danışmanlık Merkezleri

2006 yılında Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Küresel Fon arasında, hazırlanan “HIV/AIDS Önleme ve Destek Programı” çerçevesinde Ankara, İstanbul, İzmir ve Trabzon'da on dört ayrı yerde HIV/AIDS Gönüllü Danışmanlık ve Test Merkezleri (GDTM) anonim ve ücretsiz hizmet vermeye başlamıştı. Ancak 2009 yılına gelindiğinde bu merkezler birer birer kapanmaya başlamıştır. Şu anda Türkiye’de anonim ve ücretsiz test yaptırılabilecek test merkezi bulunmamaktadır.

HIV testi için devlet veya üniversite hastaneleri ile özel laboratuarlara başvurabilirsiniz

 

Tedavi Sürecindeki Testler


Direnç Testleri:

Anti-viral ilaçlara başlamadan önce veya başladıktan sonra (kişinin tedavisinde başarısızlık olduysa) yapılan ilaç direnç testleri, kişiye uygun olarak yapılacak ilaç tedavisinin  planlanmasında çok önemli ve yapılması gerekli bir testtir.Virüs, ilaca veya ilaç gruplarına karşı 2 türlü direnç geliştirmiş olabiliyor.Bu testler:

1) Terapi başlamadan önce yapılır. Çünkü kişide bulunan HIV (kişilerin HIV tipi ve türü farklı olabilir) ilaçların birine veya bir grubuna direnç kazanmış bir HIV türü olarak bir kişiden diğerine geçebiliyor.Yani size bulaşan HIV tipi ve türü(strain) çok önemli.Tedaviden önce hangi ilaçlara direnç kazanmış olduğunuz  belirlenirse ona göre ilaç tedavisine başlanır, boşu boşuna yanlış tedaviye zaman ve para harcanmaz.

2) Tedavinin başarısız olması durumunda, uygulanan tedavinin başarısız olmasının pek çok farklı nedeni olabilir ama bunlardan birisi de tedavi esnasında ilaca veya ilaç kombinasyonlarına karşı virüsün direnç geliştirmesidir ve ilaçların planlandığı gibi etki sağlamaması durumudur. Bu durumda bu test yapılarak ve etkisiz ilaçlar terapiden çıkarılarak, virüsü kontrol altına alacak, bastıracak   terapinin yeniden planlanması sağlanır.
 
2 tip direnç testi vardır: Genotipik ve Fenotipik testler.

1) Genotipik testler, virüste, ilaç direncinin gelişmesine neden olan mutasyonları (genetik değişiklikler) saptar. 1-2 hafta içinde sonuçları alınabilir.

2) Fenotipik testler ise virüsün, farklı ilaç(antiretroviral) konsantrasyonlarında üreme yeteneğini ölçer. 2-3 hafta içinde sonuçları alınabilir. Genotipik testlere göre daha pahalı ve yorumu daha güçtür. Ne yazık ki bu testler ülkemizde yapılmıyor.
 
Testlerin ikisi arasında ki laboratuvar çalışması farkından kaynaklanıyor.Testler doktorların doğru ilaç kombinasyonlarını seçmesini sağladığı için, hem zaman hem de gereksiz ilaç kullanımını engellemek için yapılmaktadır.


HIV için diğer laboratuvar testleri:

Tam kan testi (CBC), viral yük ve CD4 hücre sayımı testlerinin yanı sıra, aşağıdaki laboratuar testleri de sağlığınız için önemlidir.

Karaciğer Fonksiyonu
HIV ilaçları karaciğerinizi yorabilir. Karaciğer fonksiyon testleri, karaciğerinizin ne ölçüde çalıştığını gösterir.Bu testler, karaciğer enzimlerini ölçen  ALT (SGPT), AST (SGOT), GGT ve alkaline fosfat (AP) testleridir. Bir diğer  test olan prothrombin time (PT) testi ise karaciğerin kan için yeterli protein üretip üretmediğini ölçer.

Bilirubin
Yüksek  bilirubin düzeyi karaciğer probleminin göstergesi olabilir. Proteaz inhibitör Reyataz adlı ilacı kullanan kişiler, bilirubin düzeylerini düzenli olarak ölçtürmelidirler (İlacı kullanırken var olan yüksek bilirubin düzeyi, her zaman problem olduğu anlamına gelmese de)

Böbrek Fonksiyonu
Bazı ilaçlar, Viread gibi böbrek problemlerine yol açabilirler. Böbrek fonksiyonu için varolan laboratuar testleri, creatinine (kreatinin), urinanalysis (urin analizi), blood urea nitrogen (BUN) ve ürik asit testleridir.

Amilaz
DdI gibi HIV ilaçları, pankreas sorununa (pancreatitis) yol açabilirler. Amilaz (Amylase) enziminin yüksek düzeyde olması, pankreas probleminin bir işareti olabilir.

Laktik Asit
Bazı HIV ilaçları (Özellikle ddI ve d4T) yüksek laktik aside (lactic acidosis) neden olur.Bu durum, ender rastlanmasına karşın ciddi sonuçlara neden olabilir..Eğer ilaçlarınızı alırken, bulantı, karın ağrısı ve nefessiz kalma gibi şikayetler yaşıyorsanız, mutlaka doktorunuza danışınız.

Glukoz
Bazı HIV ilaçları, insülin direncine yol açabilir ve bu durum yüksek kan şekeri ve diyabete neden olabilir. İnsülini doğrudan ölçebilmek güçtür.Bunun yerine, doktorunuz. fasting glikoz ve glikoz toleransınızı ölçecektir.

Lipid  Düzeyi (Yağ oranı)
Bazı HIV ilaçları, kandaki  lipid (yağ) oranlarının yükselmesine neden olurlar ve bu da kalp sorunlarına yol açabilir. Mutlaka kolestrol ve trigleserid düzeylerinizi takip edin.

Hormon  Düzeyleri
Testesteron düzeyi, HIV+  kadın ve erkeklerde genellikle düşüktür. Bu durum, seks güdüsünde azalmaya, yorgunluk ve depresyona  neden olabilir. Testosteron ve diğer hormonların ( östrojen gibi) testlerinin yapılması mümkündür.

DEXA VE  BIA (Bu iki test  kan testleri değildir.)

Bazı HIV+  kişilerin, kemik mineral yoğunluğu düşüktür (osteopenia veya osteoporosis). Bu da kemiklerin daha kolay kırılmasına neden olur. DEXA  testi X ışınları kullanılarak, kemik yoğunluğunu ölçer (bazı doktorlar HIV tedavisine başlamadan önce veya ilk tedavi esnasında  kemik yoğunluk testi önermektedirler)

Vücuttaki yağ değişimleri (lipodistrofi)  HIV ilaçlarının diğer bir yan etkisidir. DEXA testi  ve BIA testi  vücutta ki  yağın  kasa göre oranını gösterir.

Pek çok laboratuar testi Viral yük ve CD4 hücre testleri yapılırken aynı zamanda yapılabilir (yani her üç aydan altı aya) Bazı testler ise yeni bir ilaca başladığınız zaman (daha fazla tekrarlanarak) mutlaka yapılmalıdır. Diğer testler ise sadece semptomlar varsa ve doktorunuz bir problem olduğunu düşünüyorsa yapılmalıdır. Doktorunuza sizin için  en iyi olabilecek test programını danışın Ve en önemlisi doktorunuza, yeni  gelişen semptomlarınızı veya kötüye doğru giden bir durumunuz varsa  rapor edin.

 






Copyright © 2010, Pozitif Yasam Derneği    powered by: minduce
home iletisim